İlişkilerinizde duygularınız çok hızlı değişiyor, terk edilmekten yoğun şekilde korkuyor veya bazen kendinizi kim olduğunuzdan emin değilmiş gibi hissediyor musunuz? Yoğun duygusal iniş çıkışlar her zaman Borderline Kişilik Bozukluğu anlamına gelmese de, bazı kişilerde bu belirtiler günlük yaşamı ve ilişkileri önemli ölçüde etkileyebilir.
Borderline Kişilik Bozukluğu (BKB), özellikle duyguların düzenlenmesi, kişilerarası ilişkiler, benlik algısı ve dürtü kontrolü alanlarında güçlüklerle kendini gösterebilen bir ruh sağlığı durumudur.
Kayseri’de psikolog arayışında olan kişiler, yoğun terk edilme korkusu, ilişkilerde tekrarlayan problemler, öfke kontrolünde zorlanma veya duygusal dalgalanmalar nedeniyle profesyonel desteğe başvurabilmektedir.
Bu yazıda Borderline Kişilik Bozukluğunun ne olduğunu, belirtilerini, nedenlerini ve tedavi sürecini ele alıyoruz.
Borderline Kişilik Bozukluğu; kişinin duygularını düzenlemekte zorlanabildiği, kendisi ve diğer insanlar hakkındaki düşüncelerinin hızlı değişebildiği ve kişilerarası ilişkilerde yoğun dalgalanmaların görülebildiği bir kişilik bozukluğudur.
BKB yaşayan kişiler duyguları oldukça yoğun deneyimleyebilir. Özellikle reddedilme, terk edilme veya yalnız kalma ihtimali kişide güçlü duygusal tepkiler oluşturabilir.
Ancak zaman zaman yoğun duygular yaşamak veya ilişkilerde problem yaşamak tek başına Borderline Kişilik Bozukluğu olduğu anlamına gelmez. Tanı yalnızca ruh sağlığı uzmanı tarafından kapsamlı bir değerlendirme sonucunda konulabilir.
Borderline belirtileri kişiden kişiye farklılık gösterebilir. Sık görülebilen belirtiler arasında şunlar bulunur:
Bu belirtilerden birkaçına sahip olmak kişinin Borderline olduğu anlamına gelmez. Belirtilerin süresi, şiddeti ve kişinin yaşamındaki etkisi birlikte değerlendirilmelidir.
Borderline Kişilik Bozukluğunun dikkat çeken özelliklerinden biri terk edilme veya reddedilme konusunda yoğun hassasiyet yaşanabilmesidir.
Partnerin mesajlara geç cevap vermesi, bir arkadaşın planını iptal etmesi veya sevilen kişinin mesafeli davranması bazı kişilerde yoğun kaygı oluşturabilir.
Kişi terk edilmeyi önlemek amacıyla yoğun güvence arayabilir veya tam tersine terk edilmeden önce ilişkiyi kendisi sonlandırmaya çalışabilir.
BKB kişilerarası ilişkiler üzerinde belirgin etkiler oluşturabilir.
Bazı kişiler karşısındaki kişiyi bir dönem tamamen idealize ederken yaşanan bir hayal kırıklığının ardından ona karşı yoğun öfke veya değersizleştirme yaşayabilir.
Bu durum ilişkilerde;
neden olabilir.
Ancak Borderline Kişilik Bozukluğu olan herkesin ilişkileri aynı şekilde değildir. Belirtilerin biçimi ve yoğunluğu kişiden kişiye değişir.
Borderline Kişilik Bozukluğunun tek bir nedeni bulunmamaktadır. Genetik, biyolojik, psikolojik ve çevresel faktörlerin birlikte rol oynayabileceği düşünülmektedir.
Riskle ilişkili olabilecek faktörler arasında:
bulunabilir.
Bununla birlikte bu deneyimlerden birini yaşamış olmak kişinin mutlaka Borderline Kişilik Bozukluğu geliştireceği anlamına gelmez.
Hayır. Borderline Kişilik Bozukluğu ve Bipolar Bozukluk birbirinden farklı durumlardır.
Her ikisinde de duygu durumunda değişiklikler görülebildiği için zaman zaman birbirleriyle karıştırılabilir.
Borderline’da duygusal değişimler kişilerarası olaylar veya reddedilme gibi tetikleyicilere karşı kısa sürede ortaya çıkabilir. Bipolar bozuklukta ise mani, hipomani ve depresyon gibi belirli duygu durum dönemleri söz konusudur.
Doğru ayrımın yapılabilmesi için uzman değerlendirmesi gereklidir.
Evet. Borderline Kişilik Bozukluğu tedavi edilebilir ve uygun psikoterapiyle belirtilerde önemli iyileşmeler sağlanabilir.
Tedavinin temelini genellikle psikoterapi oluşturur.
Borderline Kişilik Bozukluğu için kullanılan psikoterapi yaklaşımları arasında özellikle Diyalektik Davranış Terapisi (DBT) öne çıkmaktadır. Bunun yanı sıra kişinin ihtiyaçlarına göre farklı kanıta dayalı psikoterapi yöntemlerinden de yararlanılabilir.
Terapi sürecinde;
gibi alanlarda çalışılabilir.
Borderline Kişilik Bozukluğunu doğrudan tedavi eden özel bir ilaç bulunmamaktadır.
Ancak kişide depresyon, yoğun kaygı veya başka eşlik eden psikiyatrik sorunlar bulunuyorsa psikiyatrist tarafından ilaç tedavisi değerlendirilebilir.
İlaç kullanımı konusunda karar mutlaka hekim tarafından verilmelidir.
Borderline Kişilik Bozukluğu yaşayan bir yakınınız varsa onu yalnızca tanısı üzerinden değerlendirmemek önemlidir.
Açık iletişim kurmak, sağlıklı sınırlar belirlemek, duygularını küçümsememek ve gerektiğinde profesyonel destek almaya teşvik etmek faydalı olabilir.
Aynı zamanda kişinin çevresindeki insanların da kendi sınırlarını ve psikolojik iyilik hallerini koruması önemlidir.
Aşağıdaki durumlarda profesyonel değerlendirme almak faydalı olabilir:
Kayseri psikolog desteği ile yaşadığınız belirtiler kapsamlı şekilde değerlendirilebilir ve ihtiyaçlarınıza uygun bir psikoterapi süreci planlanabilir.
Borderline Kişilik Bozukluğu hakkında toplumda “değişmez” veya “tedavi edilemez” gibi yanlış inanışlarla karşılaşılabilmektedir. Oysa uygun ve düzenli psikoterapiyle birçok kişi duygularını daha sağlıklı yönetmeyi, ilişkilerinde daha dengeli davranmayı ve yaşam kalitesini artırmayı öğrenebilir.
Eğer yoğun duygusal dalgalanmalar, terk edilme korkusu veya ilişkilerinizde tekrar eden problemler yaşamınızı etkiliyorsa profesyonel destek almak önemli bir adım olabilir.
Kendinize veya başkasına zarar verme düşünceniz varsa beklemeden acil sağlık hizmetlerinden yardım alın.